Makowa panienka – ciasto z masą budyniową
Makowa panienka z masą budyniową to przekładane ciasto z trzech makowo-kokosowych blatów, dżemu malinowego i świeżych borówek. Blat pieczemy na dużej blasze, dzielimy na trzy części i składamy warstwami. Po schłodzeniu krem tężeje, a blaty lekko miękną. Ale pycha!
Ciasto Makowa panienka – składniki i przygotowanie
Składniki
Blaty makowo-kokosowe
- 10 białek
- 100 g cukru
- 100 g mąki pszennej
- 100 g mielonych migdałów
- 100 g suchego maku
- 100 g wiórków kokosowych
- 1 czubata łyżeczka proszku do pieczenia
Masa budyniowa
- 500 ml mleka
- 5 żółtek
- 1 opakowanie budyniu waniliowego
- 1 cukier wanilinowy
- 1/2 szklanki cukru
- 200 g miękkiego masła
Owoce i nasączenie
- 400 g dżemu malinowego
- 200 g świeżych borówek
- około 150 ml mocnej czarnej herbaty
- 2–3 łyżki likieru Amaretto, opcjonalnie
Przygotowanie
Piekarnik nagrzać do 170°C, grzanie góra-dół. Blachę o wymiarach około 24 × 36 cm wyłożyć papierem do pieczenia. Mąkę, mielone migdały, suchy mak, wiórki kokosowe i proszek do pieczenia wymieszać w osobnej misce.
Białka ubić na sztywną pianę. Cukier dodawać stopniowo, cały czas miksując, aż piana stanie się gęsta i błyszcząca, a kryształki cukru przestaną być wyczuwalne. Suche składniki wsypać w 2–3 porcjach i po każdej delikatnie wymieszać szpatułką.
Masę rozprowadzić równomiernie na przygotowanej blasze. Piec przez około 25 minut, aż powierzchnia będzie ścięta, a brzegi lekko się zarumienią. Blat całkowicie wystudzić, wyjąć z formy i przeciąć w poprzek na trzy prostokąty o wymiarach około 24 × 12 cm.
Odlać około 100 ml mleka. Dodać żółtka, proszek budyniowy, cukier i cukier wanilinowy, następnie dokładnie wymieszać. Pozostałe mleko zagotować. Wlać przygotowaną mieszankę i gotować na małym ogniu, stale mieszając, aż powstanie bardzo gęsty budyń.
Gorący budyń przykryć folią spożywczą tak, aby dotykała jego powierzchni, i pozostawić do całkowitego wystudzenia. Miękkie masło ucierać przez kilka minut. Zimny budyń dodawać po jednej łyżce, miksując krótko po każdej porcji. Gotowa masa budyniowa powinna być gęsta i jednolita.
Czarną herbatę wystudzić i wymieszać z Amaretto. Każdy blat zwilżać stopniowo, używając tylko takiej ilości płynu, aby ciasto nie było mokre.
Pierwszy blat ułożyć na desce lub paterze i lekko nasączyć. Wyłożyć około połowy masy budyniowej, rozprowadzić ją do brzegów i posypać borówkami. Przykryć drugim blatem i ponownie lekko nasączyć
Drugi blat posmarować 2–3 łyżkami masy budyniowej. Na kremie rozprowadzić dżem malinowy, pozostawiając niewielki odstęp od krawędzi. Przykryć ostatnim blatem i delikatnie docisnąć.
Wierzch lekko nasączyć, a następnie pokryć pozostałą masą budyniową. Ciasto wstawić do lodówki na minimum 4 godziny, najlepiej na całą noc. Przed podaniem kroić ostrym nożem zwilżonym gorącą wodą i wytartym do sucha.
Makowa panienka na dużą blachę – jak podzielić blat?
Przepis na Makową panienkę jest przeznaczony na formę o wymiarach około 24 × 36 cm. Całą masę pieczemy jako jeden płaski blat. Po wystudzeniu należy przeciąć go w poprzek na trzy równe prostokąty, każdy o wymiarach około 24 × 12 cm. Nie rozcinamy ciasta poziomo tak jak biszkoptu tortowego.
Najłatwiej zaznaczyć miejsca cięcia linijką, a następnie użyć długiego noża z ząbkami. Blat warto przenosić szeroką łopatką albo cienką deską, ponieważ makowo-kokosowe ciasto jest lekkie i przed przełożeniem może się kruszyć.
Jak przygotować masę budyniową do ciasta?
Masło i ugotowany budyń powinny mieć zbliżoną temperaturę. Budyń trzeba wcześniej całkowicie wystudzić, a masło wyjąć z lodówki na tyle wcześnie, aby zmiękło. Zbyt ciepły budyń rozpuści masło, natomiast bardzo zimny może utrudnić połączenie składników.
Budyń należy dodawać do utartego masła stopniowo. Gdy całą porcję dodamy do miski jednocześnie, masa może stracić jednolitą strukturę. Krótkie miksowanie po każdej łyżce pozwala kontrolować jej gęstość.
Wskazówki przed złożeniem Makowej panienki
- Do blatów wsypujemy suchy mak bez wcześniejszego parzenia i mielenia.
- Dżem powinien być gęsty. Rzadki może wypływać podczas dociskania kolejnego blatu.
- Borówki po umyciu trzeba dokładnie osuszyć, aby nie rozrzedziły kremu.
- Nasączenie dodajemy małymi porcjami. Blaty mają być lekko wilgotne, a nie przemoczone.
- Ciasto warto składać na desce lub paterze, na której będzie później chłodzone i podawane.
- Po nocy w lodówce warstwy są stabilniejsze, dlatego ciasto łatwiej porcjować.
Czym można zastąpić wybrane składniki?
- Mielone migdały można zastąpić drobno zmielonymi orzechami włoskimi albo laskowymi.
- Zamiast borówek można użyć odsączonych wiśni, jagód lub porzeczek. Owoce nie powinny zawierać dużo soku.
- Dżem malinowy można zamienić na gęsty dżem porzeczkowy, wiśniowy albo żurawinowy.
- Amaretto można pominąć i wykorzystać samą mocną czarną herbatę.
- Budyń waniliowy można zastąpić budyniem śmietankowym bez cukru o podobnej gramaturze.
Najczęstsze problemy przy przygotowaniu ciasta
- Blat jest niski i zbity. Piana mogła zostać ubita zbyt krótko albo suche składniki były mieszane zbyt energicznie.
- Blat kruszy się podczas przenoszenia. Najpierw trzeba go całkowicie wystudzić, a poszczególne części podnosić szeroką łopatką lub deską.
- Masa budyniowa jest rzadka. Budyń mógł być za ciepły albo nie został ugotowany do odpowiedniej gęstości.
- Masa budyniowa się zwarzyła. Najczęstszą przyczyną jest duża różnica temperatur między masłem a budyniem.
- Warstwy przesuwają się podczas krojenia. Ciasto wymaga dłuższego chłodzenia albo zostało zbyt mocno nasączone.
- Dżem wypływa na boki. Należy nakładać go na cienką warstwę kremu i pozostawić około 1 cm wolnego miejsca przy krawędziach.
Najczęściej zadawane pytania o Makową panienkę
- Jaka blacha będzie odpowiednia do Makowej panienki?
- Najlepiej użyć prostokątnej blachy o wymiarach około 24 × 36 cm. Upieczony blat dzielimy w poprzek na trzy prostokąty około 24 × 12 cm.
- Czy do Makowej panienki używa się suchego maku?
- Tak. Suchy mak wsypujemy bezpośrednio do mieszanki mąki, migdałów, kokosu i proszku do pieczenia. Nie trzeba go wcześniej parzyć.
- Czy Makową panienkę można przygotować dzień wcześniej?
- Tak. Ciasto można złożyć wieczorem i pozostawić w lodówce przez noc. Rano masa budyniowa będzie dobrze schłodzona, a blaty lekko zmiękną.
- Jak długo chłodzić ciasto przed podaniem?
- Minimum 4 godziny. Przygotowanie dzień wcześniej daje więcej czasu na ustabilizowanie wszystkich warstw.
- Czym nasączyć blaty makowe?
- Można użyć mocnej czarnej herbaty z dodatkiem Amaretto. Do ciasta bez alkoholu wystarczy sama wystudzona herbata.
- Czy masa budyniowa i krem budyniowy oznaczają tutaj to samo?
- Tak. Krem do przełożenia powstaje z ugotowanego budyniu, żółtek i utartego masła, dlatego w opisach tego ciasta spotyka się obie nazwy.
- Jak przechowywać Makową panienkę?
- Ciasto należy przechowywać w lodówce pod przykryciem i zjeść w ciągu 2–3 dni.
- Czy Makową panienkę można zamrozić?
- Mrożenie nie jest zalecane ze względu na masę budyniową i świeże borówki. Po rozmrożeniu krem może zmienić strukturę, a owoce puścić sok.
Inne ciasta z makiem, które warto upiec
- Warstwowy tort makowy z kremem mascarpone ma makowe blaty i jasny krem.
- W przepisie na sernik z makiem i brzoskwiniami masa serowa łączy się z owocami i makiem.
- Makowiec na kruchym spodzie ma zwarte nadzienie i cienką warstwę kruchego ciasta.
Więcej receptur z makiem zebraliśmy w kategorii ciasta z makiem.
