Chaczapuri z serem i jajkiem
Chaczapuri to gruziński placek z serem, przygotowywany z miękkiego ciasta drożdżowego. Do nadzienia używamy łatwo dostępnej mozzarelli oraz fety lub sera bałkańskiego, więc ten przepis na chaczapuri można zrobić w domowej kuchni bez szukania gruzińskich serów.
Chaczapuri z serem i jajkiem – składniki i przygotowanie
Składniki
Ciasto na chaczapuri
- 300 g mąki pszennej (najlepiej typ 500)
- 7 g suchych drożdży
- 150 ml ciepłej wody (nie gorącej!)
- 2 łyżki jogurtu naturalnego lub kefiru
- 1 łyżeczka cukru
- 1/2 łyżeczki soli
- 1 łyżka oliwy z oliwek
Nadzienie serowe
- 100 g sera mozzarella w kawałku
- 100 g sera typu feta (może być oryginalna feta lub ser bałkański)
- 1 żółtko do każdej łódki (łącznie 2 sztuki)
- 2 małe kawałki masła do podania (po około 10 g)
Jak zrobić chaczapuri
W miseczce połączyć drożdże z ciepłą wodą, cukrem i łyżką mąki. Całość dokładnie wymieszać i odstawić na 10 minut w ciepłe miejsce, aby drożdże zaczęły pracować i zaczyn się spienił. Do większej miski przesiać mąkę, dodać sól, oliwę oraz jogurt, a następnie wlać zaczyn drożdżowy. Wszystko dokładnie wymieszać i wyrobić, najpierw łyżką, potem ręką lub mikserem z hakiem, aż do uzyskania gładkiego, elastycznego ciasta. Wyrabianie powinno trwać około 10 minut. Gotowe ciasto uformować w kulę, przełożyć do natłuszczonej miski, przykryć i odstawić do wyrośnięcia na około 1,5 godziny, aż podwoi objętość.
W tym czasie przygotować serowe wnętrze. Mozzarellę zetrzeć na tarce o grubych oczkach, a fetę pokruszyć palcami lub rozdrobnić widelcem. Serowe składniki wymieszać w misce, mieszanka powinna być lekko wilgotna, ale nie zbyt rzadka. Można dodać odrobinę mleka lub śmietanki, jeśli feta jest wyjątkowo sucha.
Wyrośnięte ciasto na chaczapuri podzielić na dwie równe części. Każdą rozwałkować na kształt elipsy o długości około 30 cm i szerokości 18 cm. Boki ciasta zwinąć do środka (na długość), tworząc wałeczki, a końce zlepić ze sobą tak, aby powstała charakterystyczna łódeczka z wyższymi brzegami i miejscem na ser w środku. Na środek każdej łódki wyłożyć porcję farszu serowego, delikatnie dociskając, ale nie rozsmarowując po brzegach. Gotowe chaczapuri przełożyć na blaszkę wyłożoną papierem do pieczenia. Odstawić na 15 minut, aby jeszcze lekko podrosły.
Piekarnik nagrzać do 220°C (góra-dół). Wstawić Chaczapuri do piekarnika i piec przez około 12 minut, aż brzegi się zarumienią, a ser lekko się roztopi i zacznie bulgotać. Po tym czasie blaszkę wyjąć i delikatnie zrobić wgłębienie w środku każdego chaczapuri, ostrożnie, aby nie przerwać ciasta i wlać tam żółtko. Wstawić do piekarnika na dodatkowe 5 minut, tylko do momentu, gdy żółtko lekko się zetnie, ale pozostanie płynne w środku. Po wyjęciu z piekarnika na środek każdego chaczapuri dodać kawałek masła i natychmiast podawać.
Co to jest chaczapuri?
Chaczapuri to jeden z najbardziej znanych gruzińskich wypieków. Najprościej opisać je jako gruziński placek z serem, choć w zależności od regionu może wyglądać inaczej: bywa zamknięty, okrągły, zapiekany z serem na wierzchu albo formowany jak łódka.
W tym przepisie przygotowujemy chaczapuri adżarskie, czyli wersję z serem, jajkiem i masłem. Po upieczeniu ma charakterystyczny podłużny kształt i płynny środek.
Chaczapuri po adżarsku – czym różni się od innych wersji?
Chaczapuri po adżarsku formuje się w kształt łódki. Do środka dodaje się ser, a pod koniec pieczenia żółtko i masło. Wersja imeretyńska jest zwykle zamknięta, z serem ukrytym w środku placka, a megrelską dodatkowo posypuje się serem z wierzchu.
Jaki ser do chaczapuri?
Oryginalnie do chaczapuri używa się gruzińskich serów, między innymi imeruli i sulguni. W polskiej kuchni najłatwiej zastąpić je mieszanką mozzarelli oraz fety albo sera bałkańskiego. Mozzarella dobrze się topi, a feta dodaje bardziej wyrazistego smaku.
Dobry ser do chaczapuri nie powinien być całkiem suchy. Jeśli feta mocno się kruszy, warto dodać do nadzienia łyżkę mleka, śmietanki albo jogurtu. Dzięki temu środek po upieczeniu będzie bardziej kremowy.
Jak formować ciasto na chaczapuri?
Najważniejsze są wyższe brzegi i dobrze zlepione końce. Rozwałkowane ciasto należy zwinąć po dłuższych bokach do środka, a następnie mocno ścisnąć oba końce. W środku powinno zostać miejsce na nadzienie serowe. Jeśli końce będą słabo zlepione, łódka może się rozsunąć podczas pieczenia.
Jak jeść chaczapuri?
Chaczapuri z jajkiem podaje się od razu po upieczeniu. Najpierw miesza się gorący ser z żółtkiem i masłem, a potem odrywa kawałki rumianego brzegu i macza je w środku. Właśnie dlatego żółtko nie powinno być całkiem ścięte.
Z czym podawać chaczapuri?
Chaczapuri z serem jest sycące, dlatego najlepiej podawać je bez ciężkich dodatków. Pasuje do niego prosta sałatka z pomidorów, ogórka, rukoli albo świeżych ziół. Do picia można podać kefir, maślankę lub ajran.
Dlaczego chaczapuri wychodzi twarde albo suche?
- Za dużo mąki przy wałkowaniu: ciasto staje się zbite i po pieczeniu ma twardsze brzegi.
- Zbyt suchy farsz: sama sucha feta może słabo się stapiać, dlatego warto połączyć ją z mozzarellą.
- Za długie pieczenie po dodaniu żółtka: zwykle wystarczy 4–5 minut, żeby żółtko lekko się ścięło.
- Słabo wyrośnięte ciasto: drożdże potrzebują czasu i ciepłego, ale nie gorącego płynu.
Zamienniki składników
- Feta: ser bałkański, bryndza albo dobrze doprawiony twaróg.
- Mozzarella: gouda lub edamski, choć będą mniej ciągnące po roztopieniu.
- Jogurt lub kefir: maślanka albo mleko z łyżką soku z cytryny.
- Mąka typ 500: można użyć typu 450 lub 550, korygując ilość wody podczas wyrabiania.
Domowe wypieki i placki
FAQ – chaczapuri
- Czy chaczapuri to zawsze placek z jajkiem?
- Nie. Chaczapuri to ogólna nazwa gruzińskich wypieków z serem. Jajko pojawia się przede wszystkim w wersji adżarskiej, czyli tej formowanej w kształt łódki.
- Czym różni się chaczapuri adżarskie od imeretyńskiego?
- Chaczapuri adżarskie ma kształt łódki, serowe nadzienie na środku oraz żółtko dodawane pod koniec pieczenia. Imeretyńskie jest zwykle okrągłe i zamknięte, z serem ukrytym w cieście.
- Jaki ser do chaczapuri wybrać w Polsce?
- Najłatwiej użyć mozzarelli i fety albo sera bałkańskiego. Mozzarella dobrze się topi, a feta nadaje słony smak. Jeśli farsz jest za suchy, można dodać łyżkę mleka lub śmietanki.
- Jak długo piec chaczapuri?
- Najpierw piecze się je około 12 minut w 220°C. Potem dodaje się żółtko i dopieka jeszcze 4–5 minut, aby żółtko pozostało lekko płynne.
- Czy ciasto na chaczapuri można przygotować wcześniej?
- Tak. Ciasto można wyrobić wcześniej i schować do lodówki, najlepiej na noc. Przed formowaniem trzeba je wyjąć wcześniej, żeby się ociepliło i ponownie lekko ruszyło.
- Z czym podawać chaczapuri?
- Najlepiej podawać je od razu po upieczeniu. Wystarczy prosta sałatka z pomidorów, ogórka lub rukoli. Do picia pasuje kefir, maślanka albo ajran.
